Botox na depresję

-

- Advertisment -spot_img

Kama Pierzgalska

Używana coraz chętniej i powszechniej w celach kosmetycznych toksyna botulinowa ma także zastosowania lecznicze – przede wszystkim w neurologii (m.in w zapobieganiu migrenom). Ostatnio uwagę przyciągnęły publikacje prac wskazujących na możliwe zastosowanie popularnego „botoksu” u chorych z depresją.

Pierwsze doniesienia o korzystnym efekcie przeciwdepresyjnym „upiększającej toksyny” pojawiły się kilka lat temu w czasopismach dermatologicznych. Były to wówczas jedynie opisy przypadków, a przyjmowano je z pobłażliwym uśmiechem. Tymczasem kontrolowane badania wydają się potwierdzać, że już jednorazowe zastosowanie toksyny botulinowej typu A, podanej w okolicy pionowych zmarszczek między brwiami (tzw. glabella) może przynieść korzystny, utrzymujący się co najmniej kilkanaście tygodni, wpływ na nastrój. Efekt ten utrzymuje się dłużej niż obserwowany efekt kosmetyczny.

Badacze z Hanoweru, pod kierownictwem prof. Krugera zaprojektowali i przeprowadzili badanie, w którym wzięło udział 30 pacjentów z cechami przewlekłej depresji, u których dotychczasowe leczenie nie było w pełni skuteczne. Chorzy w sposób losowy zostali przydzieleni do grupy, która otrzymała jednorazowo odpowiednio wyliczoną dawkę toksyny botulinowej podanej w okolicę między brwiami lub grupy, która otrzymała jednorazową iniekcję soli fizjologicznej. Badanie trwało 16 tygodni. Już po 6 tygodniach w grupie, która otrzymała botoks uzyskano poprawę o 47,1 % w 17- punktowej Skali depresji Hamiltona, tymczasem w grupie placebo poprawa wyniosła jedynie 9,2 %. Korzystny efekt był jeszcze silniej wyrażony na zakończenie okresu obserwacji. Podobne rezultaty osiągnięto w dwóch innych badaniach omawianych podczas tegorocznego zjazdu American Psychiatric Association. Krytycy tych badań podkreślają, że wprawdzie badania są zaślepione, ale większość chorych jest w stanie trafnie ocenić czy otrzymali substancję aktywną czy nie i należy uwzględnić to przy interpretacji wyników.

Jaki może być mechanizm działania przeciwdepresyjnego toksyny botulinowej, czy jest to jedynie efekt: „lepiej wyglądasz – lepiej się czujesz”?

Naukowcy dowodzą, że wyjaśnienie wcale nie jest tak trywialne. Uważają, że poprawa nastroju obserwowana po podaniu botoksu wynika z tego, że mimika twarzy nie tylko przedstawia, ale także moduluje doświadczane emocje. Mięśnie twarzy stymulują umieszczone w nich proprioceptory, za których pośrednictwem impulsy są przekazywane aż do struktur mózgowych. W wyniku tego może zmieniać się doświadczanie emocji. Zgodnie z tym wyjaśnieniem podanie toksyny botulinowej i osiągnięte dzięki temu zablokowanie ekspresji emocjonalnej, charakterystycznej dla doświadczanych negatywnych uczuć smutku, przygnębienia czy złości, może wpłynąć na poprawę nastroju, ustąpienie lub redukcję przygnębienia i niepokoju. Na poziomie mózgu wyraża się to spadkiem aktywności w obrębie ciał migdałowatych. Potwierdzeniem tej hipotezy mogą być obserwację dotyczące tego, że najlepszy efekt terapii toksyną botulinową odnosili pacjenci z wysokim poziomem pobudzenia w przebiegu depresji. Taki podtyp depresji jest związany z intensywną negatywną ekspresją emocji i powstawaniem charakterystycznego depresyjnego wyrazu twarzy.

Zapewne czas i kolejne, zakrojone na szerszą skalę badania pokażą, czy proponowana terapia jest tylko ciekawostką, czy okaże się kolejną użyteczną metodą wspierającą leczenie przeciwdepresyjne.

Piśmiennictwo: 1.Wollmer MAde Boer CKalak NBeck JGötz TSchmidt THodzic MBayer UKollmann TKollewe K,Sönmez DDuntsch KHaug MDSchedlowski MHatzinger MDressler DBrand SHolsboer-Trachsler EKruger TH. Facing depression with botulinum toxin: a randomized controlled trial. J Psychiatr Res. 2012; 46(5): 574-81. 2.Wollmer MA, Kalak N, Jung S, de Boer C, Magid M, Reichenberg JS, Brand S, Holsboer-Trachsler E, Kruger TH.Agitation predicts response of depression to botulinum toxin treatment in a randomized controlled trial. Front Psychiatry. 2014; 5:36. 3. Magid MReichenberg JSPoth PERobertson HTLaViolette AKKruger THWollmer MA. Treatment of major depressive disorder using botulinum toxin a: a 24-week randomized, double-blind, placebo-controlled study J Clin Psychiatry. 2014 May 13.  4. Simon N. Young, Single treatments that have lasting effects: some thoughts on the antidepressant effects of ketamine and botulinum toxin and the anxiolytic effect of psilocybin. J Psychiatry Neurosci 2013;38(2):78-83


14/10/2014

Zdjęcia w serwisie: www.stock.chroma.pl, www.123rf.com, archiwa autorów i redakcji

Najnowsze

Poradnik: „Jak możesz pomóc osobie, która ma skłonności samobójcze”

10 września przypada Dzień Zapobiegania Samobójstwom. Centrum Terapii Dialog przygotowało specjalny poradnik dla osób, które chcą pomagać innym ze...

Psychoedukacyjne Grupy Wsparcia

Ci, którzy chcieliby się dowiedzieć czegoś więcej o swojej chorobie/zaburzeniu oraz tacy, którym z różnych powodów trudno jest zdecydować...

Jak zostać psychiatrą? Studia oczami studentów

Jakub Tercz, Aleksandra Hamny Studia na kierunku lekarskim nie przygotowują do bycia psychiatrą – twierdzą polscy studenci. To byłby dobry...

Trening Interpersonalny – Ryszard Kulik

Jacek Jakubowski | Grupa TROP Problematyka pracy z małymi grupami jest przede wszystkim domeną psychologii. (…) refleksja nad człowiekiem i jego...
- Advertisement -spot_imgspot_img

Asystent zdrowienia – oczekiwania i przygotowanie

Anna Liberadzka Asystenta zdrowienia można określić jako: towarzysza, mediatora, motywatora, pełnomocnika, rzecznika, mentora. Ta nowa rola osób z doświadczeniem kryzysu...

Buka u psychiatry – Łukasz święcicki

Z popularyzacją wiedzy medycznej kłopot jest taki, że każdy w zasadzie czuje się kompetentny, by takową uprawiać. Zawiera to,...

Na czasie

Starość – wyzwanie dla współczesnej cywilizacji

Tadeusz Parnowski (PTPG, RJP PAN) Zmiany demograficzne i epidemiologiczne w...

O leki i korytarze humanitarne apelują ukraińscy psychiatrzy

Monika Wysocka / PAP Chorującym psychicznie w Ukrainie brakuje leków...
- Advertisement -spot_imgspot_img

Może Cię zainteresować
Rekomendowane